Megakampania Wiki
Advertisement

Królestwo Szkocji - państwo położone na Wyspach Brytyjskich. a dokładnie w północnej części Wielkiej Brytanii i na okolicznych wyspach. Jedno z europejskich imperiów kolonialnych.

Historia

Przed wikingami i rządy Ivaringów

W roku 843 jeden ze szkockich władców, Kenneth MacAlpin zdołał narzucić swoje zwierzchnictwo piktyjskim wodzom, koronując się w Scone na ich władcę. Zapoczątkowało to jednoczenie się Szkocji. Dzieła tego dokończyli jego następcy: brat Donald I i syn Konstantyn I. Ten jednak stracił władzę na rzecz wikińskich najeźdźców pod wodzą Sigtrygga Ivaringa z wyspy Mann, który przejął jego tron. Prowadził on podboje w Irlandii. Po jego śmierci państwo to rozpadło się, głównie z przyczyn różnic religijnych (rodzina królewska obstawała przy tradycyjnych wierzeniach wikingów, podczas gdy Szkoci byli katolikami). Władzy królewskiej wyrwała się większość regionów, król kontrolował tylko okolice Edynburga (który stał się stolicą) i Scone.

Unia z Irlandią

W tym chaosie w Irlandii władzę zdołał zdobyć przedstawiciel bocznej linii Ivaringów. Ten przyjął chrzest, zjednoczył kraj i koronował się na władcę całej Szmaragdowej Wyspy, tworząc jej królestwo. Zdołał ją zjednoczyć niemal w całości,a następnie podbić znajdującą się w stanie rozbicia dzielnicowego Szkocję, również koronując się na jej władcę. Stolicą tego państwa była nieznana z nazwy osada na Orkadach. Obejmowało ono znaczną część Szmaragdowej Wyspy, Szkocję właściwą, północną Anglię, Walię i Kornwalię. Zjednoczone Królestwo Irlandii i Szkocji zdominowało na krótki czas Wyspy Brytyjskie. Upadło ono jednak w 1. połowie XI w., prawdopodobnie wraz ze swoim twórcą z powodu różnic w prawie dziedziczenia tronu.

II rozbicie dzielnicowe

Stolicą samodzielnego królestwa stało się Aberdeen. Pojawił się jednak poważny konflikt religijny. Wielu wikińskich jarlów nie przyjęło chrztu. W wyniku walk wewnętrznych Królestwo Szkocji szybko się rozpadło, a król utrzymał pod kontrolą jedynie region stolicy oraz miasta Wick. Mimo to, władcy osobnych księstw i hrabstw sami z siebie zaczęli przyjmować chrzest, dzięki czemu katolicyzm ostatecznie zwyciężył w Szkocji. Z tej sytuacji korzystała karolińska Anglia, która podbiła południowe ziemie szkockie. W efekcie władza króla w 2. połowie XI w. ostatecznie upadła, a tytuł monarszy przejął król Irlandii, Refr I z dynastii Enkoping. Jego władza nad oboma państwami była tylko formalna. Po jego śmierci również to państwo zostało podzielone, a król Szkocji - Refr II - rządził tylko Hebrydami i Man. Do końca XII w. ten stan posiadania jeszcze zmalał, tak, że król Refr III kontrolował tylko wyspę Man. W skutek tak znacznego osłabienia korony, resztki Królestwa zostały podbite przez Walijczyków w połowie XIII stulecia.

Królestwo Moray

Tymczasem w połowie XII wieku, z kilku pomniejszych hrabstw w Kaledonii powstało Królestwo Moray. Rządziła w nim boczna linia Karolingów. Stolicą tego państwa było Dundee. Przez ponad 200 lat to państwo, niezwykle stabilne - jak na warunki Albionu - było ostoją szkockiej kultury i tradycji. Zostało ono zostało podbite w połowie XIV w. przez Anglię, stało się jednak zalążkiem odrodzonego królestwa.

Powrót Królestwa

Prawdopodobnie tuż przed upadkiem władczyni Moray - Sybilla - zdołała zdobyć zachodnie wybrzeże Szkocji z hrabstwem Argyll i Hebrydami na czele. Utraciła co prawda Kaledonię, lecz udało jej się - za zgodą papieża Klemensa IV koronować się na pierwszą - po Refrze III - władczynię całej Szkocji. Rządziła jednak tylko niewielkim skrawkiem wybrzeża oraz okolicznymi wyspami, więc na razie był to bardziej tytuł formalny. Państwo to egzystowało przez kolejne półwiecze, aż do momentu, gdy Szkoci zbuntowali się przeciw władzy angielskiej, tworząc niepodległe Królestwo Albany. Te jednak do 1444 r. zostało rozebrane przez Szkotów i Norwegów. Ponadto królom Szkocji udało się, prawdopodobnie w wyniku dziedziczenia, przejąć Kornwalię. Ten stan rzeczy w zasadzie trwał aż do 1540 r. W tym czasie coraz więcej szkockich marynarzy zaczęło poszukiwać szlaku handlowego do Indii (w czym rywalizowali z Irlandczykami i Anglikami). Możliwe, że wtedy powstała pierwsza szkocka kolonia w Ameryce - Nowa Szkocja.

Epoka kolonialna i upadek

Wtedy Szkocja uwikłała się w wojnę z potężną Irlandią, Konflikt ten zakończył się klęską tego pierwszego, król szkocki musiał uciekać na Hebrydy. Prawdopodobnie jednak udało im się zawrzeć sojusze z potężnymi państwami Europy, m. in. Holandią. Dzięki temu w kolejnej wojnie, toczonej w połowie XVI w. Szkoci wygrali, odzyskując Kaledonię. Po 30-letnim odzyskiwaniu sił połączonym z kolonizacją Nowego Świata, Szkoci ponownie zaatakowali, zwyciężając prawdopodobnie sprzymierzone: Anglię (w unii personalnej z Bawarią) i Irlandię. Po ponad 400. latach Królestwo Szkocji zdobyło wszystkie swoje ziemie de iure, a także należącą tradycyjnie do Anglii Kumbrię. Kolejne lata XVII w. przyniosły Szkocji jednak samo pasmo klęsk, poniesionych z rąk Irlandczyków. Ci, krok po kroku, przejmowali kolejne szkockie prowincje. Wymuszało to na królach podnoszenie podatków w koloniach, a wraz ze wzrostem podatków wzrastało także niezadowolenie tamtejszych osadników. Wreszcie, w 1687 r. w koloniach wybuchł bunt. Walki trwały krótko i osłabiona Szkocja uznała niepodległość swoich zamorskich terytoriów. Tak powstało Królestwo Kanady i Królestwo Appalachów. Sytuację w mig wykorzystali Irlandczycy, którzy zdecydowali dobić ostatni gwóźdź do szkockiej trumny, atakując bardzo słabe królestwo. W 1690 r. upadły ostatnie bastiony oporu i król Szkocji zmuszony został abdykować, zaś jego królestwo zostało w wyniku traktatu pokojowego inkorporowane do Irlandii. Po raz kolejny, po ok. 650 latach rozłąki, oba państwa były rządzone przez jednego człowieka.

Znani królowie Szkocji

Alpinowie

  • Kenneth I MacAlpin
  • Donald I
  • Konstantyn I

Ivaringowie

  • Sigtrygg I
  • Bragi I Święty (męczennik, po jego śmierci rozpoczęło się rozbicie dzielnicowe)
  • Bo I
  • Starkadr I Okrutny
  • Astrid Okrutna
  • Ingibjorg Stary (walczył o władzę z Sigurdem Sprawiedliwym

Enkopingowie

  • Sigurd Sprawiedliwy (walczył o władzę z Ingibjorgiem Starym)
  • Refr I
  • Refr II
  • Refr III

Karolingowie

  • Sybilla I (odtworzyła po 100 latach tytuł królewski)

Galeria

Zasięg terytorialny Szkocji około roku 900 naszej ery.

Zasięg terytorialny Szkocji około 1200 roku.
Legenda:
- błękitny - księstwo Moray
- granatowy - królestwo właściwe

Zasięg terytorialny księstwa Moray około 1300 roku.

Zasięg terytorialny Szkocji około 1400 roku.
Legenda:
- błękitny - księstwo Albany
- granatowy - królestwo właściwe

Tereny kontrolowane przez Szkotów w 1450 roku.

Tereny Szkockie około 1500 roku.

Tereny Szkocji (wraz z koloniami) około 1600 roku.

Advertisement